Karadeniz üzerinden dünya pazarlarına tahıl ve diğer gıda ürünlerinin taşınmasına ilişkin Anlaşma, bugün Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve BM Genel Sekreteri António Guterres'in katılımıyla Dolmabahçe Ofisi'nde imzalanacak.

İmza töreni az önce başladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, BM Genel Sekreteri António Guterres ile Rusya ve Ukrayna'dan heyetler imzanın atılacağı salona geldi.

BUGÜN KARADENİZ'DE BİR IŞIK VAR

Törende sözü ilk olarak BM Genel Sekreteri António Guterres aldı. Guterres açıklamasında, "Bugün Karadeniz'de bir ışık var, umut ışığı, rahatlama ışığı. Sizin arabulucuğunuz olmazsa olmaz bir görev gördü. Rusya ve Ukrayna temsilcilerine tüm engelleri aştınız, yeni bir girişimin önünü açtınız. Bu dünyanın yararına bir anlaşmadır" ifadelerini kullandı.

GIDA FİYATLARINDAKİ ARTIŞA ÇARE OLACAK

Türkiye ve BM tarafından mayıs ayından bu yana yürütülen arabuluculuk çabalarının sonuç vermesiyle imzalanan anlaşma savaşta bir ilki ve dönüm noktasını temsil etmesi bir yana, dünyayı saran tahıl krizi ve beraberinde gelen gıda fiyatlarındaki artışa da çare olması bekleniyor.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığından yapılan açıklamaya göre, Ukrayna ve Rusya taraflarının katılımıyla, Erdoğan ve Guterres’in hazır bulunacağı tahıl sevkiyatı anlaşması imza töreni bugün 16.30’da Dolmabahçe Ofisi’nde gerçekleştirilecek.

BAKAN AKAR - ŞOYGU GÖRÜŞMESİ

Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, Rusya Federasyonu Savunma Bakanı Sergey Şoygu ile bir araya geldi.

Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre; Bakan Akar, Türkiye'nin gayretleriyle ortaya çıkan tahıl sevkiyatına yönelik mutabakatın imza töreni için, İstanbul'a gelen Rusya Savunma Bakanı Şoygu ile Kalender Kasrı'nda görüştü. İkili ve bölgesel savunma, güvenlik konularının ele alındığı toplantıda Bakan Akar tarafından, Ukrayna'da acil ateşkese olan ihtiyaç bir kez daha vurgulandı. Tahıl ve gıda malzemelerinin denizden emniyetle sevkine yönelik çalışmalara katkılarından dolayı Şoygu'ya teşekkür edildi.

'Tahıl Sevkiyatı Anlaşması İmza Töreni' imza töreni için Rus heyet, Moskova'dan İstanbul Havalimanı'na geldi. Heyette Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu da yer alıyor. Rus yetkililer, saat 14.00 sıralarında havalimanından ayrıldı.

PODOLYAK: BİZ, TÜRKİYE VE BM İLE ANLAŞMA İMZALAYACAĞIZ

Ukrayna Devlet Başkanlığı’nın Danışmanı Mihaylo Podolyak, bugün imzalanacak anlaşmalarla ilgili bilgi verdi. Podolyak, Rusya ile herhangi bir belge imzalamayacaklarını, Türkiye ve Birleşmiş Milletlerle anlaşma imzalayacaklarını belirterek Rusya’nın Türkiye ve BM ile ayrıca ayna anlaşma imzalayacağını duyurdu.

Podolyak açıklamasında “Ukrayna, Rusya ile herhangi bir belge imzalamamaktadır. Türkiye ve BM ile bir anlaşma imzalıyoruz ve onlara karşı yükümlülükler üstleniyoruz. Rusya, Türkiye ve BM ile bir ayna anlaşması imzalıyor" dedi. Podolyak ayrıca “Rus gemileri tarafından nakliye eskortu yok ve limanlarımızda Rus temsilcilerinin varlığı yok. Provokasyon durumunda, derhal askeri müdahale. Kargo gemilerinin tüm incelemeleri ihtiyaç olduğunda ortak bir grup tarafından Türk sularında yapılacak” ifadelerini kullandı.

MİLYONLARCA HAYATI TEHLİKEYE ATTI

Rusya ve Ukrayna'yı anlaşmaya götüren süreç, savaşın başlamasının ardından Ukrayna'nın güvenlik, Rusya'nın da yaptırımlar nedeniyle tahıl ürünlerini uluslararası pazarlara satamamasının yarattığı küresel gıda krizi uyarılarıyla başladı. Dünyanın en önemli iki tahıl üreticisinin ürünlerini ihraç edememeleri, gıda fiyatlarında artışa neden oldu ve özellikle yoksul Afrika ülkelerinde yaşayan milyonlarca insanın hayatını tehlikeye soktu.

TÜRKİYE İKİ AYDIR ARABULUCULUK YAPIYOR

Türkiye ve BM tarafından Mayıs ayından bu yana iki aydır yürütülen arabuluculuk çabaları, özellikle Haziran ayı ortasından itibaren yoğunlaştı ve geçen hafta İstanbul'da yapılan görüşme, genel hatlarıyla bir anlaşmanın ortaya çıkmasını sağladı. Bu, Rusya'nın Şubat ayında komşusunu işgal etmesinden bu yana savaşan taraflar arasındaki ilk büyük anlaşmaya işaret ediyor.

SAVUNMA BAKANI AKAR'IN ROLÜ

Bu süreçte özellikle Savunma Bakanı Hulusi Akar'ın, Rus ve Ukraynalı mevkidaşları Sergey Şoygu ve Oleksiy Reznikov ile sürdürdüğü diplomasiye, ayrıca teknik sorunların aşılmasında BM Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) Genel Sekreteri Rebeca Grynspan'ın sessiz ama etkili rolüne dikkat çekiliyor.

"TÜRKİYE'Yİ ALKIŞLIYORUZ"

Anlaşmanın bugün İstanbul'da imzalanacak olması, ABD'de son derece olumlu karşılandı. Milliyet'teki habere göre ABD Dışişleri Bakanlığı, Türkiye'nin ev sahipliğinde Ukrayna'nın Tahıl Sevkiyatı Anlaşması'nı memnuniyetle karşılaştıklarını ifade etti. Açıklamada, Birleşmiş Milletler ve Türkiye'nin çabalarını takdir ettikleri vurgulandı. Günlük basın toplantısında sorulara yanıt veren Dışişleri Sözcüsü Ned Price, şu açıklamayı yaptı:

Bu anlaşmayı memnuniyetle karşılarız. BM Genel Sekreteri'nin sıkı çalışmasını takdir ediyoruz. Türk müttefiklerimizin orada ortaya koyduğu gayretli çalışmaları alkışlıyoruz.

RUSYA KENDİ ÜRÜNLERİNİN DE GEÇİŞİNİ İSTEDİ

Rusya, Haziran ayı ortalarından itibaren Karadeniz'deki deniz kuvvetlerini Ukrayna limanlarından ve Yılan Adası'ndan çekerek anlaşma için gerekli güvenceyi verebileceği mesajını verdi. Ancak bununla beraber, anlaşmanın sadece Ukrayna tahıl ürünlerini değil Rusya'nın gıda ürünleri ve gübresini de içerecek şekilde bir paket haline getirilmesi koşulunu öne sürdü.

Bunun yapılabilmesi için Rusya'ya yaptırım uygulayan ABD başta olmak üzere Batı dünyasının ikna edilmesi gerekti. Bu görevi üstlenen BM, küresel gıda bunalımının önüne geçmek için Rusya'nın plana dahil edilmesi gerektiğini vurguladı ve sonuçta başarıya ulaştı.

BM Genel Sekreteri'nin Sözcüsü Ferhan Haq, New York'ta basına açıklama yaparken Guterres'in imza törenine "Ukrayna'nın gıda ürünleri ve Rus gıda ve gübresinin dünya pazarlarına ulaştırılması için gösterdiği çabalar kapsamında" katıldığını açıkladı.